Celem laboratorium historii regionalnej Terra Transoderana jest ożywienie historii regionalnej i uczynienie jej namacalną na pograniczu polsko-niemieckim. Projekt Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie nad Odrą i Uniwersytetu Zielonogórskiego jest finansowany przez trzy lata kwotą około 920 000 euro w ramach programu Unii Europejskiej Interreg VI A Brandenburgia – Polska. Projekt opracuje i przetestuje formaty edukacyjne, metody i specjalne materiały informacyjne do transgranicznej pracy edukacyjnej na temat historii regionalnej.
Z powodu względnego zamknięcia granic między Niemcami a Polską przez ponad 40 lat – i pomimo ich otwarcia po 1989 roku – wiedza i postrzeganie wspólnej historii i dziedzictwa kulturowego historycznego obszaru Brandenburgii Wschodniej i regionu lubuskiego do końca II wojny światowej, a także historia regionu po wojnie, zostały w dużej mierze utracone w dzisiejszej świadomości lub zostały sobie nawzajem niewiele powiedziane, zgodnie ze wstępnymi obserwacjami wnioskodawców. "Pamięć o II wojnie światowej, zbrodniach III Rzeszy, przesunięciach granic, a w szczególności ucieczkach i wypędzeniach oraz innych przymusowych migracjach utrudnia rozpoznanie wspólnej historii regionu" – mówi dr Magdalena Abraham-Diefenbach z Uniwersytetu Europejskiego Viadrina. Jednocześnie historia ta ma nie tylko znaczenie lokalne, ale jest wzorcowa dla europejskiej historii XX wieku.
W celu promowania tej wiedzy i wzmocnienia transferu, nowe metody nauczania, współpracy naukowej i komunikacji zostaną opracowane i przetestowane w ramach Terra Transoderana od lipca 2026 roku. Obejmują one grę historyczną, wycieczkę edukacyjną dla uczniów i międzynarodową letnią akademię dla studentów. Wspólne formaty mają na celu otwarcie tematu dziedzictwa kulturowego w regionie i włączenie regionalnych narracji do odpowiednich prac. Oprócz pracowników Viadriny i Uniwersytetu Zielonogórskiego zaangażowani będą eksperci z muzeów, a także niemieccy i polscy nauczyciele historii.
Projekt opiera się na ponad 20-letnim doświadczeniu Instytutu Historii Stosowanej – Społeczeństwo i Nauka w Dialogu e. V., który został założony przez studentów Viadriny. Partnerami projektu są również miasta Zielona Góra i Frankfurt nad Odrą, Muzeum Ziemi Lubuskiej w Zielonej Górze, Muzeum Viadrina, Brandenburskie Stowarzyszenie Muzealne oraz Dom Polsko-Niemiecki w Berlinie.