BMFTR finansuje AI-DISCO kwotą 15 milionów euro – otwartą platformę, która przeniesie energooszczędną sztuczną inteligencję tam, gdzie generowane są dane
Frankfurt (Oder): Federalne Ministerstwo Badań, Technologii i Przestrzeni Kosmicznej (BMFTR) zatwierdziło finansowanie w wysokości 15 milionów euro dla projektu AI-DISCO - Edge Cloud AI for Distributed Sensing & Computing. AI-DISCO jest pierwszym modułem R+I Factory (Research and Innovation Factory AI & Microelectronic), nowatorskiej, ogólnokrajowej, modułowej struktury badań i innowacji na styku sztucznej inteligencji i mikroelektroniki. Liderem konsorcjum jest IHP - Leibniz Institute for Innovative Microelectronics.
Nowoczesne aplikacje coraz częściej wykorzystują analizę danych w czasie rzeczywistym – w inteligentnych miastach, w infrastrukturze krytycznej, w Przemyśle 4.0 lub w dostawach energii. Jednocześnie zapotrzebowanie na energię gwałtownie rośnie, gdy duże ilości danych są przesyłane między aplikacjami i centrami danych. Właśnie w tym miejscu pojawia się AI-DISCO: W ramach projektu opracowywana jest otwarta, rekonfigurowalna platforma do energooszczędnego, rozproszonego przetwarzania AI na styku urządzeń brzegowych i chmury.
Pomysł jest prosty: inteligentne węzły brzegowe przetwarzają dane z czujników, na przykład bezpośrednio tam, gdzie są generowane – lokalnie, w czasie rzeczywistym i bez zbędnego przesyłania danych. Pozwala to systemowi oszczędzać energię, zmniejszać opóźnienia i lepiej chronić wrażliwe dane. Tylko najważniejsze dane są udostępniane chmurze. AI-DISCO opiera się na różnych wstępnych pracach i osiągnięciach, w tym akceleracji HARMMONAI, akceleratorze sztucznej inteligencji opartym na pamięci RRAM i nowym typie architektury sieci neuronowej. Podstawa techniczna obejmuje sprzęt brzegowy oparty na RISC-V, który jest wzbogacony o energooszczędne akceleratory sztucznej inteligencji, a także metody takie jak federacyjne uczenie się (rozproszone uczenie się, tj. uczenie się sztucznej inteligencji bez scentralizowanego gromadzenia danych) oraz podejścia z neuromorficznej sztucznej inteligencji. Tematy takie jak zintegrowana komunikacja i technologia czujników (ISAC/6G) są również poruszane jako obszar zastosowań.
"AI-DISCO to coś więcej niż projekt badawczy – to sygnał startowy dla nowego sposobu myślenia o sztucznej inteligencji i mikroelektronice. Budujemy technologiczne podstawy do tego na Łużycach."
Prof. dr Milos Krstic, kierownik projektu AI-DISCO, IHP
Projekt AI-DISCO jest pierwszym zatwierdzonym modułem R+I Factory – modułowego projektu badań i innowacji, który strategicznie promuje połączenie sztucznej inteligencji i mikroelektroniki oraz wyraźnie odnosi się do tworzenia wartości ekonomicznej i rozwoju lokalizacji w regionie. Inicjatywa ta przyczynia się do wzmocnienia Cottbus jako miejsca badań poprzez łączenie wiedzy specjalistycznej, ułatwianie współpracy między nauką a przemysłem oraz umożliwianie rozwoju zorientowanego na zastosowania dla regionalnych firm i infrastruktury. Konsorcjum AI-DISCO składa się z IHP (Frankfurt nad Odrą i Cottbus), BTU Cottbus-Senftenberg, Niemieckiego Centrum Badań nad Sztuczną Inteligencją GmbH (DFKI), Fraunhofer Institute for Photonic Microsystems IPMS i Leibniz Institute for Neurobiology (LIN), a także partnerów przemysłowych ABB, ENERTRAG i Perinet. Strategicznie, Fabryka R+I została zaprojektowana w taki sposób, aby w przyszłych modułach można było zająć się kolejnymi centralnymi punktami na styku sztucznej inteligencji i mikroelektroniki - takimi jak sztuczna inteligencja do produkcji mikroelektroniki, sztuczna inteligencja do projektowania obwodów i algorytmów, energooszczędna mikroelektronika do zastosowań sztucznej inteligencji i systemy krytyczne czasowo.
"Dzięki AI-DISCO, pierwszemu modułowi Fabryki Badań i Innowacji, łączymy mikroelektronikę i sztuczną inteligencję w ukierunkowany sposób. Celem jest stworzenie unikalnych cech technologicznych i nowego potencjału aplikacyjnego dla gospodarki regionalnej i krajowej. Wraz z partnerami, którzy już znajdują się na Łużycach i nowymi partnerami, którzy się tam osiedlają, przyczyniamy się do dalszej dynamizacji Cottbus jako miejsca badań dzięki Fabryce Badań i Innowacji."
Prof. dr Gerhard Kahmen, Dyrektor Naukowo-Techniczny, IHP
Mikroelektronika i sztuczna inteligencja są kluczowymi technologiami, do których niemiecki rząd dąży w szczególności w Agendzie Zaawansowanych Technologii opublikowanej w lipcu 2025 roku. Fabryka R+I przyczynia się zatem do osiągnięcia określonych tam celów, takich jak suwerenność technologiczna i szybki transfer badań do zastosowań.
O Fabryce R+I:
Fabryka R+I (Fabryka Badań i Innowacji AI & Mikroelektronika) to modułowy projekt badań i innowacji na styku sztucznej inteligencji i mikroelektroniki na Łużycach. AI-DISCO jest pierwszym zatwierdzonym modułem.
O IHP:
IHP – Leibniz Institute for Innovative Microelectronics, z siedzibą we Frankfurcie nad Odrą i Cottbus, prowadzi badania nad systemami krzemowymi, obwodami wysokiej częstotliwości i nowymi materiałami dla mikroelektroniki i nanoelektroniki. Jej rozwiązania są wykorzystywane w komunikacji bezprzewodowej, technologii medycznej, przemyśle 4.0, mobilności i lotnictwie. Zatrudniając ponad 400 pracowników z ponad 30 krajów, IHP jest jedną z wiodących na świecie instytucji badawczych w dziedzinie mikroelektroniki stosowanej. Instytut jest finansowany wspólnie przez rząd federalny i kraj związkowy Brandenburgia kwotą około 35 milionów euro rocznie.
www.ihp-microelectronics.com
Krótkie wyjaśnienie terminów
RISC-V: Otwarta architektura procesorów jako podstawa projektów układów scalonych.
Edge hardware: Sprzęt obliczeniowy blisko źródła danych (kompaktowy, solidny, energooszczędny).
Akcelerator AI: Specjalistyczny sprzęt, który sprawia, że obliczenia AI są szybsze i bardziej energooszczędne.